نشه یي توکي او روږدیتوب (شپږمه برخه)

لیکوال: اسماعیل ساراني

نشه یي توکي او روږدیتوب (شپږمه برخه)

 نشه یي توکي او د انسان په فردي او ټولنیز ژوند د هغه منفي اغېزې

 په نشه یي توکو د روږدیتوب او د هغه د قاچاق په خپرېدو او زیاتېدو سره، په ټولنه او فرد باندې ډیرې منفي اغېزې او بدې پایلې پرېږدي.

 دیني او عقیدوي زیانونه

 دا یو ثابت اصل دې چې سلیم عقل په سالم بدن کې وي. که یو بدن د توهم زېږوونکو درملو او مخدره توکو په کارولو ککړ وي، نو څنګه کولی شي په سمه توګه پرېکړه وکړي او د سم فکر کولو وړتیا ور ته پاتې شي؟ کله چې سلیم عقل نه وي، یقینا وخت او پیسې به هم په داسې لارو ولګول شي چې هغه کس ته به هېڅ ګټه و نه رسوي.

 د روږدي کس لپاره دا مسئلې هېڅ یو هم ارزښت او اهمیت نلري؛ له همدې امله، هغه په ​​​​اسانۍ سره د مخدره توکو د ترلاسه کولو په بیه خپل دیني او مذهبي اعتقادات او ارزښتونه تر پښو لاندې کوي. موږ ګورو چې روږدی کس په اسانۍ سره درواغ وایي، غلا کوي، خپل ګران اولاد او بچیان پلوري او حتی په ډېرو مواردو کې خپله مېرمن زنا او فحشا ته هڅوي او دې ناوړه کار ته یې مجبوروي ترڅو د نشه یي توکو پیسې یې برابرې شي. دا د دیني عقیدې او ارزښتونو څخه  ښکاره سرغړونه ده.

 په داسې حال کې چې اسلام انسانانو ته ارزښت او کرامت ورکړی او هغوی ریښتینولي، عدالت او صداقت ته هڅوي او د ټولو انسانانو لپاره د هوسا او سوله ییز ژوند غوښتونکی ده، یو معتاد کس دا ټول له منځه وړي. په اعتیاد اخته کس د هیڅ شي پروا نه کوي او یوازې د هغه موادو د ترلاسه کولو په اړه فکر کوي چې ورته اړتیا لري؛ په همدې خاطر له خپل دین او آئین څخه بې پروا پاتې کیږي. د دې فاسدو او تباه کوونکو توکو د استعمال په وخت کي چي عقل يې زایل کیږي، خپل لمونځونه هېروي، په هېڅ وجه د روژې توان او زغم نلري او د حج، زکات او جهاد په اړه  خو هيڅ فکر هم نه کوي. نو د نشه یي توکو د خپرېدو په پایله کې داسې ټولنه رامنځته کیږي چې د دین پروا نه لري.

روحي او رواني زیانونه

 نشه يي توکي د روږدي کسانو روحياتو ته ستر او نه جبرانېدونکي زيانونه رسوي، په داسې توګه چې هغه لالهاند،حیران، غمجن، ګوښه او کمزورى کوي. روږدي کس د ذهني توازن او انډول د نشتوالی سره مخ دې او بې پروايي، د ټولنې اصولو او مقرراتو ته نه پاملرنه، پېښو ته تسلیمېدل، د ارادې ضعف او له شخصي او ټولنیزو مسوولیتونو څخه غفلت د هغه د چلند او شخصیت ځانګړتیاوې دي. روږدي کسان له عاطفي اړخه نابالغ، سرکشه، نا ارامه او د دښمنۍ او شخړې احساسات لري.

 همدارنګه نشه يي توکي د اضطراب لامل ګرځي او د ځای او وخت اړوند پرېکړو او قضاوتونو کې د تېروتنې او خطا ګانې رامنځته کوي.  دا مواد په فکر او حافظه کې  کمزورتیا او ډېر هېرول رامنځته کوي.

ادامه لري…