تر ټولو اساسي دنده او مسؤليت چې يو ځوان بايد ورته پام وکړي، دا هڅه کول دي چې د خپل ژوند شیبې ضایع نه کړي، مګر په پلان کولو سره یې پرمخ يو سې. د ځوانانو یوې ډلې له عالمه څخه وغوښتل چې د دوی تر څنګ ودریږي او د دوی ستونزه حل کړي. هغه عالم وویل: «لمر ودروې، که لمر ودریږي زه به هم درسره ودریږم. که نه نو زما وخت به ضایع شي.» د امام شافعي رحمه الله په وینا: “وخت او د زمان ځواک د تورې په څیر دی، که تاسو یې ټوټې نه کړي، دا به تاسو پرې کړي او تاسو به بې پلانه کړي.” یعنی که د خپل ژوند له شیبو څخه په سمه توګه استفاده ونه کړي، هغه به ستا ژوند پای ته ورسوی. که دا ستاسو په ګټه وي او یا ستاسو په زیان.
خپل عقل، مغز او غوښتنې د دين او خلکو په صادقانه خدمت کې وکاروو. که موږ خپل ځان په داسې موقف کې ومومو چې موږ کولی شو د دین او مخلوق دواړو خدمت وکړو، نو موږ باید ډیر خوشحاله شو. دا ډېره بده خبره ده چې ځوان د غلو د ډلي مشر اوعياش وي او یا خپل ژوند په قمارخانو او کافي شاپونو کې تېر کړي.
حضرت عبیدالله بن حسن رضي الله عنه وایي: «لأن أكون ذنبا فی حق أحب إلی من أن أكون رأسا فی باطل»؛ ژباړه: “که زه یو عادي کس او په حق لاره کې خدمتګار اوسم، دا د غلطې لارې مشر کېدو څخه غوره ده.”.”
امام ابن قیم جوزي رحمه الله هغه وايي: کله چې زما استاد شیخ الاسلام ابن تیمیه زندان ته يووړل شو، ویې ویل: آيا پوهیږې چې اصلي بندی څوک دی؟ هغه څوک دی چې د الله تعالی لپاره په زړه کې ځای و نه لري او اصلي اسیر هغه دی چې نفسي خواهشاتو اسیر کړی وی.
کله چې حضرت محمد صلی الله علیه وسلم د رسالت او پېغمبر په توګه مبعوث شو، هغه د الهي پیغامونو د رسولو لپاره خلک غوره کړل ترڅو د دوی په واسطه د خدای بندګانو ته د اسلام بلنه ورسوي. په دغو کسانو کې اکثره وفادار، ژمن، مجاهد او زړور ځوانان وو چې د نن ورځې د ځوانانو لپاره نمونې ګرځیدلې.
د اسلام په لومړی سر کې لومړی ځوان، د خيبر فاتح، څلورم خليفه، د غوره صفاتو لرونکى او د پېغمبر اکرم صلي الله عليه وسلم زوم حضرت علي مرتضی رضي الله عنه وه. دوه نور کسان، یو حضرت سعد بن ابی وقاص رضي الله عنه او بل حضرت زبیر بن عوام رضي الله عنه وو.
د انساني مکتبونو او فلسفو په منځ کې هیڅ داسې مکتب نشته چې ځوانانو ته یې ارزښت ورکړی وی او د هغوی د ودې لپاره یې د اسلام په څیر وسیلې برابرې کړي وي. سره له دې چې په نننۍ نړۍ کې د ځوانانو د مغز مینځلو وړاندیز شوی، ګران اسلام د بیدارولو، جوړونې او لارښودنې په فکر کې دی.
اسلام په دې باور دی چې د فقر تر ټولو بد ډول هغه فقر دی چې د ځوانانو د بې مقصدۍ له امله رامنځته کیږي، چې د حل لپاره یې باید فکر وشي او له بلې هرې ډلې څخه دې ډلې ته زیاته پاملرنه وشي.
د اسلام ظهور په خپلو راوښوونکو احکامو او لارښوونو سره ځوان نسل له ژور او غفلته خوب څخه راویښ کړ. په دې ډول چې د دې بیدارۍ تر سیوري لاندې ځوان د نوي ژوند څخه برخمن شو او په ټولو سیاسي، ټولنیزو، اقتصادي او فرهنګي برخو کې یې د ګډون زمینه برابره شوه.
By محمد فاتح