کفر په دوو برخو ویشل شوی دی: کفر اکبر او کفر اصغر او له کفر اکبر څخه مراد هغه کفر دی چې انسان د تل لپاره د دوزخ په عذاب کې اچوي. ايا کفر اکبر يوازې يو ډول دی او که مختلف ډولونه دي؟ لکه څنګه چې امام ابن قیم رحمه الله فرمایي: لوی کفر پنځه ډوله دي:
1️⃣ د انکار کفر: د خدای د پیغمبرانو درواغ ویل او د هغوی انکار کول چې دا ډول کفر کوچنی دی. خدای تعالی د فرعون او د هغه د قوم په اړه فرمايي:
2️⃣ د تکبر او غرور کفر: لکه د ابلیس کفر؛ ابلیس د خدای له امر څخه انکار نه دی کړی، بلکې تکبر یې کړی او پر وړاندې یې کلک دریځ نیولی دی. هغه کسان چې د يو پېغمبر په حقانيت او د هغه څه په حقانيت پوهېدل چې د الله تعالى له لوري يې راوړي وو، خو د کبر او تکبر له امله يې اطاعت او اطاعت ونه کړ، له همدې طبقې څخه دي او د پېغمبرانو ډېرى دښمنان هم له دې ډلې څخه وو. دا کټګوري، او دوی ورته ویل:
3⃣ کفر: د رسول الله صلی الله علیه وسلم څخه په خپلو غوږونو او زړه سره مخ ګرځول، په دې ډول چې هغه نه رښتیني وګڼي او نه درواغجن، نه ورسره مینه ولري، نه دښمني او د هغه څه لیوالتیا ونه لري چې هغه ته استول شوي دي. د مثال په توګه د ثقیف یو مشر رسول الله صلی الله علیه وسلم ته وویل: زه به له تا سره هیڅ خبرې ونه کړم! که ته ریښتیا یې، زما په نظر تر هغه لوی دی چې ځواب یې راکړی او که درواغجن یې، تر هغه کوچنی دی چې له تا سره خبرې کوي! [1]
4️⃣ د شک کفر: هغه په یقین سره نه تاییدوي او نه انکار کوي، مګر د رسول الله صلی الله علیه وسلم د ادعا په حقیقت یا دروغ کې شک لري. تر څو چې د رسول الله صلی الله علیه وسلم د رښتینولۍ نښو ته له پامه ونه غورځول شي، داسې څوک په شک کې پاتې نه شي، تر څو چې د رسول الله صلی الله علیه وسلم د رښتینولۍ نښانو ته له پامه ونه غورځول شي، تر هغه وخته پورې دی!
5️⃣ د کفر نفاق: په ژبه د ایمان خیانت کول، خو په زړه کې یې انکار دی، چې دا تر ټولو لوی منافق بلل کیږي.
🔘 یادونه: هغه څه چې تېر شوي د کفر اکبر برخه ده او باید د کفر له مثالونو (لفظي، عملي یا مذهبي) سره مغشوش نه شي.
By محمد فاتح