په هغه وخت کې چې جهالت او تيارې نړۍ پوښلې وه، اخلاق او معنويت تر پښو لاندې شوي وو او شیطان او شیطانان واکمنان وو. د لرګیو خدایان د کورونو او عبادت ځایونو په کونجونو کې د خدای د سمبول په توګه ځای په ځای شوي وو. خو په حقیقت کې، دا هوا او هوس و چې د دوی په زړونو یې واکمني کوله. په دې زمانه کې ښځې د دوی د خواهشاتو او ارمانونو د پوره کولو سامان ګرځېدلي وې او په خپل مظلومیت کې به یې د عدالتغوښتنې غږ پورته کاوه. په دې حالت کې اسلام د عربي جزيرې څخه د مظلومانو غږ ته ځواب ورکړ او په خپلو پاکو او انساني لارښوونو سره د انسان او انسانیت مرستې ته ورغی. اسلام ښځه د ذلت له کندې څخه را وایستله او په خپلو پاکو لارښوونو یې د عزت او وقار اوج ته ورسوله.
د مقالې په تېره برخه کې د جاهلیت په بدمرغه او غمجنه دوره کې د نړۍ د اکثرو ملتونو له نظره د ښځو دریځ څرګند شو. په دې برخه کې د ښځو د وضعیت په اړه د اسلام له نظره به خبرې وکړو.
په اسلام کې د ښځو مقام د قرآن له نظره
د اسلام سپېڅلي دين د الهي او انساني ارزښتونو د بيا ژوندي کولو په هدف د ناسمو افکارو پر ضد مبارزه وکړه او پر هغه باندي يې د بطلان خط کش کړ. اسلام د ښځو د ورک شوي شخصیت د راژوندي کولو لپاره قيام وکړ. او د یوې داسې ټولنې په منځ کې یې رڼا او امید وړاندې کړ، چې ښځې يې د خپل جنسیت له امله د یوې تیارې او نامعلوم برخلیک په تمه ناهيلي او نا امیده وې.
خدای تعالی ښځو ته دومره لوړ ارزښت ورکړی دی چې په خپل ستر کتاب (قرآن کریم) کې یې یو سورت د «نساء» په نامه مظلومو انسانانو ته ځانګړی کړی دی. اسلام بېلابېلو ټولنو ته دا پیغام ورکړی چې ښځې هم باید په ټولنه کې خپل حقوق ترلاسه کړي او په دې برخه کې ښځې هم د نارینه وو په څېر په ټولو حقوقو او وظایفو کې مساوي دي. لوى څښتن تعالی د ښځو لپاره يوه قاعده او اساسي قانون د لاندې آيت په نازلولو سره وضع كړى دى: «فَاسْتَجَابَ لَهُمْ رَبُّهُمْ أَنِّي لَا أُضِيعُ عَمَلَ عَامِلٍ مِنْكُمْ مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثَى»؛ ژباړه: «نو د دوی رب د دوی دعا قبوله کړه (او ویې فرمایل) بې شکه زه به ستاسو څخه د هیڅ یو نارینه او ښځینه عمل به ضایع نکړم.» او په بل ځای کې فرمایي: «مَنْ عَمِلَ صَالِحًا مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثَى وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَلَنُحْيِيَنَّهُ حَيَاةً طَيِّبَةً وَلَنَجْزِيَنَّهُمْ أَجْرَهُمْ بِأَحْسَنِ مَا كَانُوا يَعْمَلُونَ»؛ ژباړه: «هر هغه څوک چې نر وي او که ښځه، ښه عمل وکړي او مؤمن وي، موږ به خامخا هغه ته پاک ژوند ورکړو او خامخا به دوی ته له هغه څه چې دوی کړي د هغه ښه بدله ورکوو.»
هو، اسلام ښځې ته ځکه عزت او قدر ورکړی دی چې هغه یو داسې مخلوق دی چې د خدای په حکم او قانون کې د انسانیت ټول سپیڅلي صفتونه لري. اسلام د فضيلت په حاصلولو کې د نارينه او ښځې توپير نه کوي، بلکې هر څوک په عقيده، عباداتو او اخلاقو کې مساوي ګڼي، لکه څنګه چې ټول نارينه او ښځې په دې برخه کې د علم، عمل او هڅو په برخه کې مساوي دي. نه د نارینه وو تاوتریخوالی د دوی تقوا ډېروي او نه د ښځو نرمښت د دوی نیکمرغي کموي. لکه څنګه چې په قران کریم کې راغلي دي: «مَنْ يَعْمَلْ سُوءًا يُجْزَ بِهِ وَلَا يَجِدْ لَهُ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَلِيًّا وَلَا نَصِيرًا (۱۲۳) وَمَنْ يَعْمَلْ مِنَ الصَّالِحَاتِ مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثَى وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَأُولَئِكَ يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ وَلَا يُظْلَمُونَ نَقِيرًا»؛ ژباړه: «څوک چې بد کار وکړي، د هغه سزا به ويني، او له الله سبحانه وتعالی پرته به هیڅ کوم مرستندوی او نصرتکوونکی به پيډا نکړي. او هر نر او يا ښځه، ښه عمل ترسره کړي، نو جنت ته به داخل شي او په دوی به هيڅ ظلم ونه شي.”
که موږ په دې ټولو آيتونو کې په ښه توګه پام وکړو، په ښکاره ډول وينو چې په دې ټولو آيتونو کې خداى پاک ښځې د نارينه و سره مساوي معرفي کړي او تقوا او نېک کارونه يې د دواړو ډلو د منلو معيار ټاکلى دى.
اسلام ښځې د جاهليت د زمانې په څېر بې ارزښته نه ګڼي، بلکې د تبعيض د له منځه وړلو او د ښځو د مقام د لوړولو لپاره يې اغېزمن ګامونه پورته کړي دي. اسلام ټول هغه انساني او اجتماعي حقوق چې نارينه يې لري د ښځو لپاره هم وضع کړي دي او ښځې ته يې هم د هغې د جسمي او روحي طبيعت او جوړښت مطابق دندې ټاکلي دي. له دې امله چې نارينه پوره جسمي او روحي قوت لري، نو د اسلام مبارک دين د ښځې د چارو مسئوليت نارينه و ته سپارلی چې د هغې دفاع او له خپل خرچې څخه پر هغې انفاق وکړي.
By محمد فاتح